Hoe voorkomen we zelfdestructie mensheid?

"Venster in de ruimtetijd" gaat uiteindelijk over één centrale vraag: hoe voorkomen we dat de mens zichzelf vernietigt?

De gevaren zijn talrijk.

● Oorlog, met kernwapens die de aarde meerdere malen kunnen vernietigen.

● Klimaatverandering en de aantasting van onze leefomgeving.

● De razendsnelle ontwikkeling van kunstmatige intelligentie.

In Venster in de ruimtetijd wordt de planeet Xania bedreigd door een allesvernietigende meteoriet. Plotseling beseffen de bewoners dat ze alleen kunnen overleven door samen te werken. De gezamenlijke strijd tegen deze ramp maakt een einde aan hun onderlinge conflicten.

Zou zoiets ook op aarde kunnen gebeuren?

Misschien zou de opwarming van de aarde zo’n gezamenlijke uitdaging kunnen zijn. Toch lijkt de urgentie voor veel mensen nog onvoldoende voelbaar. De belangen van de fossiele industrie en de korte politieke tijdshorizon maken gezamenlijke actie moeilijk.

Of een ontmoeting met een buitenaardse beschaving?

Stel dat sommige verhalen over UFO- of UAP-waarnemingen (Unidentified Flying Object en Unidentified Anomalous Phenomena) uiteindelijk toch op waarheid berusten. De Amerikaanse Defensie geeft zelfs beelden vrij hierover. (onduidelijke) Dat zou betekenen dat er een beschaving bestaat die de vrijwel onvoorstelbare afstanden tussen de sterren heeft weten te overbruggen. Alleen al dat gegeven zou erop wijzen dat haar technologie de onze ver overstijgt.

Tegen een dergelijke technologische voorsprong zouden onze legers, wapens en militaire strategieën waarschijnlijk geen enkele betekenis hebben. Niet omdat zo’n beschaving ons per se vijandig gezind zou zijn, maar omdat het verschil in ontwikkeling eenvoudigweg te groot is.

Misschien zou juist dat besef de mensheid eindelijk doen inzien hoe zinloos onze onderlinge oorlogen en machtsstrijd eigenlijk zijn. Grenzen, ideologieën en nationale belangen zouden opeens van ondergeschikt belang worden. Voor het eerst zouden we ons niet meer zien als afzonderlijke landen, maar als één beschaving op één kwetsbare planeet.

Of zo’n ontmoeting ooit zal plaatsvinden, weet niemand. Maar de gedachte alleen al roept een interessante vraag op: hebben wij werkelijk een buitenaardse dreiging nodig voordat we beseffen dat samenwerking belangrijker is dan verdeeldheid?

En dan is er nog kunstmatige intelligentie.

Vaak wordt AI gezien als een bedreiging. Misschien is dat terecht. Maar misschien wordt AI juist het instrument dat ons helpt om problemen op wereldschaal op te lossen en landen dichter bij elkaar te brengen. Elon Musk noemde AI ooit gevaarlijker dan alle kernwapens samen. De toekomst zal uitwijzen of hij gelijk krijgt.

Het tragische is dat we technisch ongelooflijk ver zijn gekomen, terwijl we emotioneel en politiek nauwelijks zijn meegegroeid. We kunnen satellieten bouwen, kernfusie onderzoeken en intelligente machines ontwikkelen. Maar we laten ons nog steeds leiden door angst, macht, trots en hebzucht.

Misschien is dát wel het werkelijke probleem van de mens.

Onze technologie is volwassen geworden. Wijzelf misschien nog niet.

Earthrise gezien vanaf de maan, een kwetsbare blauwe aarde zonder grenzen. Met een onheilspellende zwarte achtergrond.

Meer lezen? Ontdek "Venster in de Ruimtetijd"